Những điểm đen trên đường 6

Đèo Chiềng Đông vắt vẻo qua các dãy núi hiểm trở, cao hơn 800m so với mực nước biển, nối liền huyện Yên Châu với huyện Mai Sơn của tỉnh Sơn La. Cái tên Chiềng Đông gắn với địa danh của một xã thuộc huyện Yên Châu. Đèo dài 8km, chân đèo bắt đầu tại Km 253 lên đến đỉnh là Km 261 - ngã ba Cò Nòi.

Với độ dốc hơn 10%, cùng những khúc cua đến vẹo sườn bác tài khi bẻ vô lăng, từ lâu đèo Chiềng Đông là nơi thử thách tay nghề và ý chí của cánh lái xe khi lần đầu tiên lên với Tây Bắc. Từ trên cao nhìn xuống, người yếu tim phải rùng mình trước con đường ngoằn ngoèo, uốn lượn với một bên là vách núi cao, bên kia là vực sâu hun hút.

Vụ tai nạn nghiêm trọng tại Km 256+900 trên đèo Chiềng Đông ngày 14/12/2008.

Trước khi QL 6 được nâng cấp (2005), đèo Chiềng Đông là một cung đường nguy hiểm bậc nhất, đặc biệt là vào mùa đông, mây mù, sương muối giăng kín đỉnh đèo. Để có thể vượt đèo an toàn, các xe tải hạng nặng phải dừng nghỉ, tiếp thêm nước mui, kiểm tra hệ thống an toàn. Xe khách leo đèo Chiềng Đông phải mất hơn ba chục phút, xe tải phải cả tiếng đồng hồ với một tốc độ hết sức chậm chạp.

Chỉ tính từ đầu năm 2008 đến nay, đã có hơn 10 vụ TNGT nghiêm trọng, làm chết 7 người, bị thương 12 người. Đáng chú ý, phương tiện gây tai nạn chủ yếu là xe ôtô khi xuống đèo. Điển hình nhất là vụ tai nạn xảy ra vào hồi 2h30’ ngày 4/1/2009, tại Km 258+500, làm chết tại chỗ 4 người, 1 người bị thương nặng.

Chiếc ôtô mang BKS của Lào, Un-4014 đi từ hướng Sơn La về Hà Nội, khi đổ đèo Chiềng Đông đã lao xuống vực sâu 40m bẹp rúm. Nguyên nhân của vụ tai nạn theo kết luận của các cơ quan chức năng là xe chở quá trọng tải (trên 30 tấn ngô), khi xuống dốc, vào đường cua với tốc độ cao nên người điều khiển đã không làm chủ được tốc độ, "thổi bay" cả dải phòng vệ mềm bên đường và lao xuống vực. 

Trước đó, hồi 5h ngày 14/12/2008, tại Km 256+900, xe container BKS 29U-8370 trong khi đổ đèo, mất phanh đã lao như tên bắn, đâm vào taluy dương lật ngang, thùng và đuôi xe văng vào đầu và đập tan nát cabin xe téc BKS 33H-8836 đi ngược chiều đang leo đèo. Tai nạn đã làm 2 lái và 2 phụ xe bị thương nặng, 2 chiếc xe bị hư hỏng nặng, xe container lật ngang đường gây ách tắc giao thông gần một ngày…

Giải pháp nào phòng tránh tai nạn?

Theo Trung tá Hà Huy Triền, Đội trưởng Đội 3-6, Phòng CSGT Công an tỉnh Sơn La (đơn vị làm nhiệm vụ TTKSGT đoạn đường này) cho biết: Nguyên nhân của các vụ TNGT hầu hết là do người điều khiển phương tiện gây nên, với lỗi chủ yếu là phóng nhanh, tránh, vượt ẩu, không làm chủ tốc độ.

Vụ tai nạn giao thông tại Km 253+ 300 ngày 22/12/2008 làm ách tắc giao thông QL 6 nhiều giờ.

Đáng chú ý, khá nhiều vụ tai nạn xảy ra do phương tiện kỹ thuật trục trặc, qua thống kê có tới 52% các vụ TNGT nghiêm trọng là do xe mất phanh, mất lái khi đổ đèo. Đèo Chiềng Đông dài hơn 8km, nhưng là cả 8.000m lên dốc (nếu đi từ phía huyện Yên Châu về Mai Sơn) và xuống dốc (nếu ngược lại). Chính vì đoạn xuống dốc quá dài, nhiều cua gấp, không có đường lánh nạn; lái xe chỉ chủ quan, lơ là, không làm chủ tốc độ hoặc xe bị lỗi kỹ thuật thì hậu quả sẽ không thể tránh khỏi.

Giải pháp để phòng tránh TNGT trên đèo Chiềng Đông, theo Thượng tá Mai Văn Bình, Trưởng Công an huyện Yên Châu là phải đẩy mạnh tuyên truyền Luật GTĐB; đặc biệt là kinh nghiệm điều khiển xe, nguyên nhân tai nạn, cách phòng tránh TNGT. Công an huyện phối hợp với Phòng CSGT Công an tỉnh thường xuyển kiểm tra, nhắc nhở các điểm giao thông tĩnh về ATGT; tăng cường tuần tra kiểm soát xử lý vi phạm.

Một kinh nghiệm hay của một số địa phương mà Công an tỉnh Sơn La nên triển khai thực hiện là kí cam kết với các doanh nghiệp vận tải, tổ chức cho 100% lái xe trên địa bàn kí cam kết chấp hành Luật GTĐB. Đầu tư hệ thống đèn chiếu sáng, gương cầu lồi, bổ sung thêm cọc tiêu, biển báo tại các cua nguy hiểm. Cần nghiên cứu và xây dựng ngay ít nhất là 2 đường lánh nạn tại các đoạn dốc dài, hiểm trở, nhiều khúc cua, thực tế cho thấy, những đoạn đường lánh nạn trên QL 1 đã cứu nhiều mạng người khi xe gặp sự cố.

Với chức năng nhiệm vụ được giao, thời gian qua Đội 3-6, Phòng CSGT Công an tỉnh Sơn La đã chủ động tham mưu cho lãnh đạo đơn vị xây dựng nhiều kế hoạch, giải pháp nóng nhằm từng bước lập lại trật tự an toàn giao thông trên tuyến QL6 địa phận huyện Mai Sơn và Yên Châu, đặc biệt là đèo Chiềng Đông. Cán bộ chiến sĩ trong Đội đã tăng cường công tác tuần tra kiểm soát, phát hiện, xử lý nghiêm minh nhiều trường hợp vi phạm.

Chỉ tính trong 8 tháng năm 2009, Đội 3-6 đã phát hiện, xử lý 4.055 trường hợp vi phạm Luật GTĐB, thu nộp ngân sách hơn 1,6 tỷ đồng…